Sau Hiệp định Genève, Mỹ và chính quyền tay sai ở miền Nam ra sức đàn áp phong trào yêu nước, trả thù những người kháng chiến cũ hòng tiêu diệt cơ sở cách mạng miền Nam bằng các chiến dịch “tố cộng, diệt cộng”. Trước sự khủng bố khốc liệt của kẻ thù, phong trào cách mạng ở miền Nam bị tổn thất lớn, cán bộ, Đảng viên hy sinh nhiều, quần chúng bị kìm kẹp gắt gao, phong trào cách mạng bị đẩy lùi. Trong hoàn cảnh vô cùng khó khăn, ác liệt đó, cán bộ, Đảng viên và quần chúng cách mạng vẫn kiên cường bám đất, bám dân, xây dựng tổ chức Đảng và cơ sở quần chúng, đấu tranh chống “tố cộng, diệt cộng” của địch. Một trong những sáng tạo của các tổ chức Đảng ở miền Tây Nam Bộ là thành lập các làng ở trong rừng (Làng rừng) nhằm tránh sự khủng bố của địch, tiếp tục tập hợp quần chúng kiên cường đấu tranh chống địch, trong đó là các Làng rừng ở tỉnh Cà Mau.
Làng rừng là khu căn cứ địa độc đáo thể hiện sự linh hoạt, sáng tạo và tinh thần cách mạng tiến công của Đảng bộ, quân và dân tỉnh Cà Mau góp phần bảo toàn, củng cố, xây dựng và hoàn thiện đội ngũ cán bộ và các lực lượng vũ trang nhân dân trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Chính căn cứ Làng rừng đã tôi luyện, đào tạo hàng nghìn cán bộ, đảng viên cung cấp cho địa phương, tỉnh, khu và miền Tây Nam bộ những cán bộ nòng cốt, góp phần làm nên thắng lợi vĩ đại của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.
Một thực tế là hầu như ở tất cả những nơi có rừng đều có thể xây dựng làng rừng, tuy nhiên không phải cánh rừng nào cũng đáp ứng đầy đủ các điều kiện, được chọn để xây dựng làng rừng, xây dựng căn cứ địa cách mạng. Trong những năm 1958 – 1960, các Căn cứ Làng rừng tiếp tục được phát triển, tại Cà Mau xây dựng được 15 Làng rừng với khoảng 20.000 dân, tập trung ở 19 xã với hàng trăm ấp và làng rừng Vồ Dơi chính là một trong những hình mẫu tiêu biểu về Làng rừng tại Cà Mau.
Ngày 20/6/2018, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã ban hành Quyết định số 2325/QĐ-BVHTTDL xếp hạng Di tích quốc gia đối với Địa điểm Làng rừng Vồ Dơi, khẳng định giá trị lịch sử to lớn của nơi này và Cà Mau Eco tự hào khi tái hiện lại được hình ảnh Làng rừng Cà Mau hào hùng. Đặc biệt vinh hạnh khi được Bộ Văn hóa, thể thao và Du lịch chọn là mô hình điểm để tổ chức lớp tập huấn xây dựng mô hình sinh hoạt Câu lạc bộ “Đờn ca tài tử gắn với du lịch Làng rừng” trong xây dựng nông thôn mới trên địa bàn xã Đá Bạc, tỉnh Cà Mau. Đây là mô hình làng rừng đầu tiên được phục dựng tại tỉnh Cà Mau, góp phần để thế hệ trẻ hiện nay hiểu thêm về truyền thống lịch sử đấu tranh của dân tộc ta.
Len lỏi giữa tán rừng là con đường lót ván gỗ uốn lượn. Quanh các con đường là những bẫy chông, vừa để bảo vệ an toàn cho làng, vừa tạo nên hệ thống phòng thủ. Mô hình Làng rừng tái hiện lại cuộc sống thường ngày của chiến sĩ và đồng bào ta trong giai đoạn kháng chiến thập niên 1960 và 1970. Làng rừng Cà Mau đã tìm gặp nhiều nhân chứng lịch sử và đón nhận nhiều góp ý, giúp đỡ để có thể tái dựng lại mô hình Làng rừng chân thực nhất. Bên cạnh sự góp ý rất chân tình của các cô chú đã từng tham gia chiến đấu ở địa phương, thì nhiều cô chú còn tặng hiện vật như chú Phạm Lai lớn tuổi không đến làng rừng được nhưng đã gửi tặng cây ben đã theo chú hơn 40 năm qua. Bên cạnh đó, rất nhiều cô chú ở Hội Nhà báo cũng tặng các tác phẩm tranh ảnh cho Làng rừng Cà Mau để hỗ trợ trưng bày, tái hiện làng rừng phục vụ du khách,….
Trước đây Làng rừng không chỉ là nơi trú ẩn mà còn là nơi sinh hoạt, học tập và chiến đấu lực lượng cách mạng, người dân địa phương. Tại đây, các cán bộ đã tổ chức nhiều lớp học bình dân học vụ, giúp người dân nâng cao dân trí. Bên cạnh đó, người dân còn được đào tạo để trở thành những chiến sĩ cách mạng, góp phần vào sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Với những giá trị lịch sử to lớn đó, trong công cuộc đổi mới xây dựng và phát triển đất nước hiện nay, Làng rừng Cà Mau hy vọng sẽ trở thành địa chỉ đỏ để góp phần giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ và quảng bá du lịch văn hoá, lịch sử đến với du khách trong và ngoài nước.
Báo Cà Mau đưa tin: https://baocamau.vn/khai-truong-khu-du-lich-sinh-thai-lang-rung-ca-mau-eco-a29074.html
Báo VOV đưa tin: https://vov.vn/du-lich/ca-mau-phuc-dung-mo-hinh-lang-rung-de-lam-du-lich-sinh-thai-post1127226.vov?jskey=gublNUPY44Ps0tUdO%2FHaPf0yZnIfq%2Fi3Ag%3D%3D)
